18 08 2017

Konsekwencje składkowe użyczania pracowników

Od początku 2017 r. ZUS podjął masowe działania kontrolne w firmach, których pracownicy zawierają dodatkowe umowy cywilnoprawne z podmiotami zewnętrznymi, podczas gdy praca wykonywana jest na rzecz własnego pracodawcy. Zdaniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych firmy unikają w ten sposób płacenia składek na ubezpieczenia społeczne.

Na potrzeby ustalenia obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne ustawa o SUS (Systemie Ubezpieczeń Społecznych) rozszerza definicję pracodawcy i pracownika zapisaną w Kodeksie pracy. Jeden z przypadków dotyczy sytuacji, w której pracownika łączy ze spółką umowa o pracę, a jednocześnie w ramach umowy zawartej z innym podmiotem świadczy on na rzecz tego pracodawcy dodatkową pracę (np. w ramach umowy zlecenia). Elementem, który pozwala uznać taką osobę za pracownika jest efekt (rezultat) jego pracy, który da się przypisać właśnie pracodawcy, z którym łączy go stosunek pracy. Ustalenie kluczowej dla kwestii składek relacji i stwierdzenie, czy zleceniobiorca wykonuje faktycznie pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy, wymaga każdorazowo zbadania i oceny zaistniałych okoliczności. To weryfikuje kontrola ZUS.
 

  • Czy podmioty zawarły umowę współpracy nie tylko w zakresie szeroko rozumianego wykorzystywania pracowników/zleceniobiorców i korzystania z efektów ich pracy, ale także dotyczącej świadczenia usług;
  • Czy jedna ze spółek jest udziałowcem innej spółki, czy są to odrębne podmioty prawne;
  • Czy przedmiot działalności obydwu spółek dotyczy tego samego zakresu i jaki jest profil działalności każdej ze spółek;
  • Która spółka podpisuje z klientami umowy i na jaki rodzaj usług;
  • Czy spółka zależna oprócz prac świadczonych na rzecz głównej spółki, realizuje usługi dla innych podmiotów i czy zawiera umowy z innymi klientami (na jaki rodzaj usług);
  • Czy spółka zależna wystawia faktury spółce głównej za prace świadczone przez ich pracowników/ zleceniobiorców. Czy na kontach księgowych „Rozrachunki z odbiorcami”, „Rozrachunki z dostawcami” są zaksięgowane faktury dla innych podmiotów, czy tylko dla spółki macierzystej;
  • Która firma wynajmuje lokale użytkowe, kto płaci za usługi porządkowe, księgowe, czy też medycynę pracy;
  • Czy pracownicy, bądź zleceniobiorcy są świadomi dla kogo pracują lub świadczą pracę na podstawie każdej z umów, jakie czynności dla której spółki realizują oraz w jakich dniach i godzinach dla każdej ze spółek pracują;
  • Czy pracę zleceniobiorców w różnych spółkach nadzorują inne osoby;
  • Czy w przypadku, gdy pracownicy/zleceniobiorcy korzystają z ubioru służbowego to podczas realizacji prac dla każdej ze spółek korzystają z różnej odzieży służbowej.

 

 

Autor: Aneta Łopińska, Konsultant, Dział Ubezpieczeń Społecznych i Środowiska Pracy